Suriye’de eski Devlet Başkanı Beşar Esad’ın devrilmesinin üzerinden bir yıl geçti. Ülke genelinde düzenlenen etkinliklerle yıldönümü kutlanırken, Suriye geçici Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara’nın yönetiminde yürütülen reform programı sosyal ve siyasi dengeleri zorlayan güvenlik gerilimleriyle devam ediyor.

Aralık 2024’te Şam’ın muhalif güçler tarafından ele geçirilmesinin ardından Rusya’ya kaçan Esad, altmış yılı aşan Baas iktidarının sonunu getirmişti. Göreve Ocak 2025’te başlayan Şara, eski Anayasa’yı feshetti, güvenlik yapılarını dağıttı ve geniş kapsamlı reform süreci başlattı.

Kutlamalar Şam’daki Emevi Meydanı’nda yoğun katılımla yapılırken, bazı bölgeler güvenlik gerekçesiyle toplu etkinlikleri yasakladı. Alevi yerleşimlerine yönelik riskler, Kürtlerin özerklik talepleri ve Dürzi protestoları geçiş döneminin en kritik başlıkları olmaya devam ediyor.

Bir yıl içinde dış ilişkilerde güçlü açılım gerçekleştiren Şara yönetimi, ABD ile ilişkileri normalleştirirken Körfez’den destek aldı; İran ve Rusya ile arasına mesafe koydu. Batı’nın yaptırımlarının çoğu askıya alındı. Nisan ayında Dünya Bankası ve IMF toplantılarına geri dönüş sağlandı. Ekim’de savaş sonrası ilk Parlamento seçimleri yapıldı.

Suriye’nin bazı bölgelerinde Alevi toplulukları güvenlik tehditleriyle karşı karşıya kalırken, Kürtlerin kontrolündeki kuzeydoğuda özerklik talebi sürüyor. Güneydeki Dürzi protestoları ise dönemsel çatışmaları tetikliyor.

BM verilerine göre ülkede hâlâ 16,5 milyon kişi insani yardım bekliyor olsa da bir yılda bir milyondan fazla mülteci geri döndü. Bu dönüşler ekonomiye sınırlı da olsa ivme kazandırdı.

BM Genel Sekreteri António Guterres, geçiş dönemine verilen uluslararası desteğin korunması çağrısını yineledi. BM Bağımsız Araştırma Komisyonu ise “ilerlemenin umut verici” olduğunu ancak “kırılganlığın sürdüğünü” belirtti.