Ekonomide Üçlü Sinyal: İşsizlik Ve Maliyet
TÜİK’in ocak ve yıl sonu verileri; işsizlikte artış, hizmet üretici fiyatlarında sert yükseliş ve inşaatta karma tabloya işaret etti.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) peş peşe açıkladığı verilerle ekonomide üç farklı cephede dikkat çeken bir tablo ortaya koydu. Ocak ayında işsizlik oranı yükselirken hizmet sektöründe maliyet artışı hızlandı. İnşaat tarafında ise ruhsat verilerinde yıllık artış görülmesine rağmen çeyreklik bazda zayıflama sinyali geldi.
İşsizlikte Artış, İstihdamda Gerileme
Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre, ocakta işsiz sayısı bir önceki aya kıyasla 73 bin artarak 2 milyon 819 bine çıktı. Mevsim etkisinden arındırılmış işsizlik oranı 0,3 puan yükselerek yüzde 8,1 oldu.
İstihdam edilenlerin sayısı aynı dönemde 516 bin azalarak 31 milyon 953 bine geriledi. İstihdam oranı yüzde 47,9’a düştü. Kadınlarda işsizlik oranının yüzde 11 seviyesinde kalması, iş gücü piyasasındaki kırılganlığın sürdüğünü gösterdi.
Genç nüfusta (15-24 yaş) işsizlik oranı yüzde 14,3’e çıkarken, atıl işgücü oranının yüzde 29,9’a yükselmesi işgücü piyasasında geniş tanımlı işsizliğin baskısını artırdı.
Hizmet Üretici Fiyatlarında Sert Yükseliş
Ocak ayında Hizmet Üretici Fiyat Endeksi (H-ÜFE) aylık yüzde 7,74, yıllık ise yüzde 34,07 arttı. On iki aylık ortalamalara göre artış yüzde 36,27 olarak kaydedildi.
Yıllık bazda en yüksek artış gayrimenkul hizmetlerinde yüzde 41,94 ile gerçekleşti. Mesleki, bilimsel ve teknik hizmetlerde yüzde 37,06; bilgi ve iletişim hizmetlerinde yüzde 35,06 artış görüldü.
Aylık artışta ise mesleki ve teknik hizmetlerdeki yüzde 12,99’luk yükseliş dikkat çekti. Hizmet sektöründeki maliyet baskısının önümüzdeki dönemde tüketici fiyatlarına yansıması bekleniyor.
İnşaatta Yıllık Artış, Çeyreklik Düşüş
2025’in dördüncü çeyreğine ilişkin yapı izin istatistikleri ise daha karmaşık bir görünüm sundu. Yıllık bazda yapı ruhsatı verilen bina sayısı yüzde 5,5, daire sayısı yüzde 13,8 ve yüzölçümü yüzde 2,6 arttı.
Ancak mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre bir önceki çeyreğe kıyasla ruhsat verilen yüzölçüm yüzde 12,2 geriledi. Bu durum inşaat sektöründe ivmenin zayıfladığına işaret ediyor.
Ruhsat verilen alanların büyük kısmını iki ve daha fazla daireli konut projeleri oluşturdu. Sanayi binaları ve depolar ise ikinci sırada yer aldı.
Ekonomide Çapraz Sinyaller
Veriler birlikte değerlendirildiğinde, işgücü piyasasında daralma eğilimi sürerken hizmet sektöründe maliyet artışı hız kazanıyor. İnşaatta ise yıllık toparlanma sinyallerine rağmen kısa vadede ivme kaybı görülüyor.
Uzmanlar, özellikle hizmet fiyatlarındaki yükseliş ile istihdamdaki gerilemenin önümüzdeki aylarda ekonomik büyüme üzerinde belirleyici olacağını ifade ediyor.
